STEM Innovation PETROVIETNAM: Đồng hành chắp cánh ước mơ khoa học trong năm học mới

Từ phòng học hiện đại đến những trải nghiệm mới

Xuất phát từ ý tưởng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, PETROVIETNAM đã có sáng kiến triển khai Chương trình "STEM Innovation PETROVIETNAM ". Với một hành trình thần tốc, trách nhiệm, 105 phòng STEM đạt chuẩn quốc tế đã được PETROVIETNAM triển khai xây dựng, đưa vào vận hành tại 34 tỉnh, thành phố trên cả nước. Đồng thời, đây cũng là dự án giáo dục quy mô lớn nhất từ trước đến nay do một doanh nghiệp khởi xướng. Việc triển khai chương trình diễn ra ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo cũng là một bước đi chủ động của PETROVIETNAM trong việc cụ thể hóa định hướng coi giáo dục là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc.

Điều này càng trở nên ý nghĩa khi ngay trong năm học mới 2026-2027, tất cả các em học sinh sẽ được học tập, thực hành trong những phòng thực hành STEM hiện đại. Tại đây, học sinh không chỉ tiếp nhận kiến thức qua sách vở mà được trực tiếp lập trình, điều khiển robot, thực hiện các thí nghiệm khoa học, thiết kế mô hình, sử dụng cảm biến và cùng nhau giải quyết những bài toán gắn với đời sống. Kiến thức khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học được kết nối trong từng dự án, giúp các em học sinh chuyển từ phương thức “học để biết” sang “học để làm”, “học để sáng tạo”.

Bên cạnh đó, chương trình STEM Innovation PETROVIETNAM đã góp phần bổ sung hạ tầng còn thiếu cho giáo dục phổ thông, thu hẹp khoảng cách về điều kiện thực hành giữa các vùng miền, đồng thời tạo môi trường để phát hiện và bồi dưỡng sớm những học sinh có năng lực, đam mê khoa học, công nghệ.

Từ các phòng STEM ở tỉnh miền núi còn khó khăn như Tuyên Quang, Lào Cai, Cao Bằng, Lạng Sơn đến các tỉnh/thành khác trong cả nước, các thiết bị như bảng tương tác thông minh, robotics, lập trình, mô hình khoa học và dụng cụ thí nghiệm đã giúp những bài học vốn khô khan trở thành trải nghiệm trực quan, sinh động. Một số phòng học được thiết kế theo các chuẩn giáo dục quốc tế như FabLab, NGSS, ISTE, CSTA...

Đối với giáo viên, những phòng học này tạo thêm điều kiện đổi mới phương pháp giảng dạy, tổ chức bài học theo dự án và gắn kiến thức liên môn với thực tiễn. Đối với học sinh, đây là không gian để thử nghiệm ý tưởng, chấp nhận thất bại, điều chỉnh giải pháp và từng bước hình thành tư duy khoa học, kỹ năng hợp tác, năng lực sáng tạo.

Thực tế tại Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) cho thấy, từ sự hỗ trợ về thiết bị và đào tạo của STEM Innovation PETROVIETNAM, học sinh đã có điều kiện tiếp cận robotics bài bản hơn. Ba đội tuyển của trường đã góp mặt tại VEX Robotics World Championship 2026 ở Hoa Kỳ, qua đó mở ra cơ hội học tập, giao lưu và thi đấu trong một môi trường giáo dục quốc tế.

Những kết quả ban đầu ấy cho thấy giá trị của một phòng STEM không chỉ nằm ở số lượng thiết bị được lắp đặt, mà quan trọng hơn là khả năng tạo ra cơ hội. Cơ hội để học sinh ở miền núi, vùng cao hay những địa phương còn khó khăn được tiếp cận cùng một phương pháp học tập hiện đại; cơ hội để các em kết nối với bạn bè, chuyên gia và những hệ sinh thái giáo dục tiên tiến trên thế giới.

Từ mạng lưới phòng STEM đến vị thế mới của Việt Nam

Theo chuyên gia STEM Đỗ Hoàng Sơn, Việt Nam hiện có khoảng 115 phòng FabLab, qua đó vươn lên đứng đầu Đông Nam Á và thuộc nhóm các quốc gia có mạng lưới FabLab lớn ở châu Á. FabLab là mô hình không gian thực hành, sáng tạo và chế tạo số hình thành từ Học viện Công nghệ Massachusetts (MIT), tạo điều kiện để người học chia sẻ ý tưởng, hợp tác nghiên cứu, thiết kế và từng bước biến ý tưởng thành sản phẩm.

Điểm đặc biệt của các phòng STEM trong chương trình STEM Innovation PETROVIETNAM có độ phủ không gian rất rộng, trải dài từ đô thị lớn đến nông thôn, từ đồng bằng đến miền núi. Các phòng STEM đã và đang hiện diện tại Hà Nội, Hải Phòng, TP Hồ Chí Minh, Cần Thơ - những trung tâm kinh tế, giáo dục lớn; đồng thời lan tỏa tới các địa phương trung du, miền núi và vùng còn nhiều khó khăn như THPT Mường Tè tỉnh Lai Châu, THCS Mường Khương tỉnh Lào Cai, THPT Quảng Uyên tỉnh Cao Bằng, THPT Chi Lăng tỉnh Lạng Sơn, ở cánh đồng Mường Thanh của Điện Biên, trên khu vực đèo Pha Đin tỉnh Sơn La…

105 phòng STEM Innovation PETROVIETNAM là những “mỏ tài nguyên” quý giá về nhân lực quốc gia. Theo chuyên gia Đỗ Hoàng Sơn, nếu được kết nối với hệ sinh thái toàn cầu như mạng lưới FabLab và các tổ chức giáo dục STEM quốc tế, những phòng học này có thể trở thành đòn bẩy để học sinh Việt Nam tiếp cận chuyên gia, học liệu, cuộc thi và các vấn đề khoa học lớn của thế giới.

Vị thế dẫn đầu về quy mô hạ tầng là một khởi đầu đáng khích lệ, nhưng mục tiêu lớn hơn là chuyển hóa mạng lưới ấy thành chất lượng giáo dục và năng lực đổi mới sáng tạo. Điều đó đòi hỏi các phòng STEM phải được kết nối thành một hệ sinh thái chung; có cơ chế chia sẻ giáo án, thiết bị và dữ liệu học tập; duy trì hoạt động của các câu lạc bộ; tổ chức thường xuyên các cuộc thi, dự án nghiên cứu; đồng thời mở rộng sự tham gia của trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và chuyên gia quốc tế.

Cũng chính từ mục tiêu đó, PETROVIETNAM cũng đã kết nối với các trường học, xây dựng Câu lạc bộ STEM Innovation PETROVIETNAM. Câu lạc bộ được kỳ vọng trở thành không gian kết nối các chuyên gia, nhà quản lý giáo dục, giáo viên và học sinh trong mạng lưới phòng STEM trên toàn quốc; qua đó hình thành cộng đồng STEM gắn kết, chủ động và phát triển bền vững. Không chỉ tạo điều kiện chia sẻ học liệu, phương pháp giảng dạy và kinh nghiệm vận hành phòng học, Câu lạc bộ còn thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu, tổ chức dự án liên trường, cuộc thi sáng tạo, giao lưu chuyên môn và kết nối với các hệ sinh thái giáo dục quốc tế. Từ đó, hệ thống phòng STEM sẽ từng bước được liên kết thành một mạng lưới đổi mới sáng tạo thống nhất, nơi những ý tưởng được nuôi dưỡng, tri thức được sẻ chia và các sản phẩm khoa học, công nghệ của học sinh có thêm cơ hội hình thành, phát triển và ứng dụng vào thực tiễn.

Gieo những “hạt giống” cho tương lai

Trong kỷ nguyên mới của đất nước, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính để phát triển nhanh lực lượng sản xuất hiện đại và đưa đất nước bứt phá. Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị cũng nhấn mạnh nhân lực, hạ tầng và công nghệ chiến lược là những nội dung trọng tâm, cốt lõi; doanh nghiệp và người dân là trung tâm, chủ thể, nguồn lực và động lực chính của quá trình này.

Nhìn từ yêu cầu đó, STEM Innovation PETROVIETNAM không chỉ là một chương trình an sinh xã hội trong lĩnh vực giáo dục. Đây còn là cách một doanh nghiệp trụ cột quốc gia chủ động tham gia kiến tạo nguồn lực phát triển dài hạn cho đất nước.

Bước vào năm học mới, những phòng STEM Innovation PETROVIETNAM tiếp tục sáng đèn, đón các thầy cô và học sinh bước vào hành trình khám phá mới. PETROVIETNAM sẽ tiếp tục phối hợp với ngành giáo dục, các địa phương, trường đại học, viện nghiên cứu và đối tác quốc tế để mở rộng chương trình, nâng cao chất lượng vận hành, đưa giáo dục STEM đến với nhiều nhà trường và học sinh hơn nữa.

Mỗi phòng học được xây dựng, mỗi giáo viên được tập huấn, mỗi học sinh được khơi dậy niềm đam mê khoa học đều là một phần trong hành trình xây dựng con người Việt Nam của tương lai. Bằng sự đồng hành bền bỉ ấy, PETROVIETNAM không chỉ trao cho thế hệ trẻ những thiết bị hiện đại, mà còn chắp cánh những ước mơ, mở rộng cơ hội tiếp cận tri thức và góp phần vun đắp nguồn năng lượng quý giá nhất cho đất nước: nguồn năng lượng của trí tuệ, khát vọng và sáng tạo con người Việt Nam.