Những “bóng hồng" trên công trường đóng tàu Dung Quất
Những “bông hồng” không ngại sắt thép và tàn lửa
7 giờ sáng, những công nhân trong bộ quần áo bảo hộ màu xanh với dòng chữ PVSM lần lượt xuất hiện trong Xưởng gia công chi tiết. Nơi công trường rộng khoảng 20.000 m2, không khí nhanh chóng nhộn nhịp khi từng tốp người vào vị trí làm việc quen thuộc. Tiếng động cơ, tiếng cần cẩu, tiếng kim loại va chạm và tiếng máy cắt hòa vào nhau, tạo thành thứ âm thanh vang dội, đặc trưng của một phân xưởng cơ khí.
Với chị Thùy và các đồng nghiệp, sự cẩn trọng, tập trung và kỷ luật là những yêu cầu bắt buộc của nghề. Qua nhiều năm làm việc, những kỹ năng ấy được tích lũy thành kinh nghiệm, giúp họ từng bước làm chủ thiết bị và đảm nhận công việc ngày càng vững vàng hơn.
Vẫn như mọi ngày, công việc của các chị em tại Tổ cắt CNC lại bắt đầu với những tấm thép lớn. Sau khi xiết chặt dây xích, một tấm thép nặng vài tấn được cần cẩu từ từ đặt xuống bàn máy. Chị Bùi Thị Kim Phước (42 tuổi), Tổ phó Tổ cắt CNC liền bước tới kiểm tra lại mép thép, đối chiếu bản vẽ rồi nhanh chóng nhập thông số vào máy tính. Chừng 2 phút sau, máy CNC khởi động, đầu cắt di chuyển trên mặt thép, từng tia lửa xanh trắng phụt ra, kéo theo một đường cắt đỏ rực. Chỉ vài phút sau, tấm thép nguyên khối đã được chia thành những cấu kiện có kích thước chính xác đến từng milimet.
Tháo chiếc kính mắt và khẩu trang che kín mặt, chị Phước kể, tấm thép nặng nhất mà Tổ xử lý có khối lượng khoảng 4 tấn. Từ bản vẽ và thông số kỹ thuật, các công nhân xác định vị trí gia công, thiết lập chương trình rồi điều khiển máy cắt CNC. Khi máy hoạt động, đầu cắt di chuyển theo quỹ đạo đã được lập trình, tạo ra các chi tiết phục vụ những công đoạn tiếp theo của quá trình đóng tàu.
Chị Phước kể, những ngày đầu làm việc tại PVSM, lựa chọn theo nghề cơ khí nặng không hề dễ dàng với một người phụ nữ. Gia đình từng khuyên chị tìm một công việc nhẹ nhàng hơn. Chị gái từng tìm giúp chị một công việc mới và đề nghị chị cân nhắc chọn hướng đi khác. Thế nhưng, chị vẫn chọn ở lại.
Để tạo ra một chi tiết thép đạt yêu cầu, người vận hành không chỉ cần thành thạo máy tính, họ phải hiểu bản vẽ kỹ thuật, xác định đúng kích thước và vị trí gia công. Chưa dừng lại ở đó, việc thiết lập chương trình, thông số cắt phù hợp với yêu cầu của từng chi tiết và theo dõi máy trong suốt quá trình hoạt động cũng đóng vai trò quan trọng. Và hơn hết, sau khi hoàn thành, sản phẩm phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật trước khi chuyển sang công đoạn tiếp theo.
Với thép tấm có chiều dày lớn, yêu cầu về độ chính xác, chất lượng đường cắt và an toàn được đặt lên hàng đầu. Người thợ phải hiểu thiết bị mình đang vận hành, nhận biết những dấu hiệu bất thường và xử lý công việc theo đúng quy trình. Qua nhiều năm tích lũy kinh nghiệm, những nữ công nhân như chị Phước không chỉ trực tiếp vận hành máy mà còn có thể kiểm tra, đối chiếu và phối hợp xử lý các yêu cầu gia công trong phạm vi công việc được giao.
Tia lửa đỏ đưa những con tàu vươn khơi
Một ngày làm việc của những “bóng hồng” Tổ cắt CNC bắt đầu từ 7 giờ sáng và thường kết thúc sau khi hoàn thành phần việc được giao. Trong những giai đoạn cao điểm, Tổ cắt phải xử lý khoảng 200-300 tấn tôn, thép trong 7-10 ngày để kịp phục vụ các dự án đóng tàu và sửa chữa tàu. Có những ngày, các chị đứng máy đủ 8 tiếng, nhưng nếu tiến độ yêu cầu, ca làm việc sẽ kéo dài thêm.
Chị Dương gắn bó với PVSM từ năm 2006. Trong gần 20 năm làm việc, chị trải qua nhiều phần việc khác nhau như cắt tôn CNC, cắt sắt thủ công hay cạo gỉ sắt, dọn vệ sinh dầu mỡ sau dự án. “Cũng giống như anh em nam công nhân vậy, việc gì làm được thì mình cũng nhận làm. Với mỗi công trình đến PVSM, mình đều tham gia thực hiện. Với mình, niềm tự hào nhất là vẫn được làm việc, cống hiến”, chị Dương chia sẻ.
Sau nhiều năm làm nghề, không ít lần các nữ công nhân bị xây xát hoặc chấn thương trong quá trình lao động. Bởi lẽ, công việc cơ khí nặng không phải lúc nào cũng thuận lợi, mà luôn đòi hỏi người lao động phải tuân thủ nghiêm các quy định an toàn. Chị Dương kể, với công việc cắt sắt, thép trong môi trường công nghiệp nặng, có những rủi ro nhất định. Vì vậy, kinh nghiệm chị đúc kết vẫn là an toàn, kỹ lưỡng là trên hết.
“Nếu trước kia tôi chọn một công việc khác, có thể cuộc sống hôm nay đã khác. Nhưng tôi đã chọn học nghề, ở lại và làm nghề. Và đến nay, công việc ổn định, tôi có thể chăm lo cho các con đi học đầy đủ. Nhìn các cháu chăm ngoan, hiếu học và lớn lên từng ngày, tôi thấy đó cũng là một điều thành công”, chị Phước bộc bạch.
Chia sẻ về công việc, những nữ công nhân tại Tổ cắt CNC không kể về những thành tích lớn lao. Niềm vui của họ sau mỗi ca làm việc là hoàn thành công việc an toàn, không xảy ra sự cố và về nhà với gia đình. Với chị Thùy, chị Phước hay chị Dương, có thể làm một công việc nặng nhọc vốn thường mặc định dành cho nam giới chưa phải là điều quá đặc biệt. Với họ, việc học nghề, làm chủ công việc và tạo dựng vị trí của mình bằng chính năng lực và sự bền bỉ qua năm tháng là điều mà những nữ công nhân luôn tâm niệm.
